اخبار و مقالات

آذر 24, 1398

نوع نگاه به خویشتن، دیگران و دنیا…

دانش عمومی روان‌شناسی- طرحواره

طرحواره‌ی نقص و شرم

وقتی کسی طرحواره‌ی نقص و شرم داشته باشد بر این باور است که دوست داشتنی و ارزشمند نیست. فرد احساس می‌کند که در جنبه‌های مهم شخصیت‌اش، انسانی ناقص، نامطلوبی است.در حضور دیگران دستپاچه و عصبی است، دائماً خود را با دیگران مقایسه می‌کند و احساس ناامنی و شرمندگی می‌کند یا به دلیل عیب‌ها و نقص‌هایی که به خود نسبت می‌دهد، احساس شرم و خجالت می‌کند و حتی معقتد است که لیاقت عشق دیگران را ندارد، خودش را بی ارزش می داند از این رو معتقد است که دیگران او را دوست ندارند.

طرحواره‌ی نقص و شرم

او برای محافظت از خودش در برابر این احساس، زیاد از خودش حرف نمی‌زند ، اکثراً سعی می‌کند خودش را از بقیه پنهان کند.
اکثر افرادی که این طرحواره را دارند برای مقابله با این مشکل ترجیح می‌دهند نقابی یه چهره زده و این حس شرم را بروز نمی‌دهند و سعی می‌کنند خودشان را از حس شرمساری بی‌خبر نگه دارند. آن‌ها اغلب به دلیل  افسردگی و مشکلات ارتباطی برای درمان مراجعه می‌کنند.
روان‌شناسان اغلب معتقدند فردی که طرحواره ی نقص و شرم دارد در دوره‌ی کودکی با دیگران مقایسه شده است؛
آن‌ها معتقدند عامل اصلی در شکل گیری این تله زندگی، عیب‌ها و نقص‌های واقعی فرد نیستند، بلکه عامل اصلی را باید در احساسی دنبال کنیم که والدین و سایر اعضای خانواده در فرد ایجاد کرده اند.

سبک های مقابله در مقابل این طرحواره:

  1. تسلیم: انتخاب دوستان انتقادگر و طرد کننده، تحقیر خود و قرار دادن خود در موقعیت های زیر دست و فرمانبر.
  2. اجتناب: اجتناب از بیان احساسات و افکار واقعی و اجازه ندادن به دیگران برای نزدیک شدن به او.
  3. جبران افراطی: انتقاد و طرد دیگران به گونه ای که به نظر میرسد خودش هیچگونه عیب و ایرادی ندارد. رفتار انتقادگرایانه یا برتری طلبانه نسبت به دیگران، تلاش برای بی‌نقص جلوه دادن خود.

 

, , , , , , , , , , ,

دیدگاهتان را بنویسید